Chập điện phải làm sao? Nhà có mùi khét, nổ lẹt đẹt – xử lý ngay kẻo cháy

Đang ngửi thấy mùi khét mà chưa biết từ đâu ra? Chập điện phải làm sao — bình tĩnh đã. Thợ 5P gặp gần như tuần nào cũng có, phần lớn một buổi là xong. Việc của gia đình lúc này chỉ ba thứ.

Làm ngay 3 việc này trước khi thợ đến

Ngửi thấy khét, nghi chập, hay định chạm vào thiết bị đang nghi ngờ — ngắt aptomat trước đã. Thấy khói hoặc lửa thì gọi 114 trước, thợ đến sau.

1. Ngắt aptomat tổng (cầu dao tự động to nhất trong tủ, thường gần cửa ra vào). Gạt cần xuống là hết điện cả nhà; chưa biết cái nào là át tổng thì gạt hết xuống. Chỉ gạt cần, không mở nắp tủ, không sờ dây.
2. Không dội nước, không chọc tay hay đũa vào ổ điện. Nước dẫn điện, dội vào chỗ đang chập là giật người. Ổ vừa nổ cứ để nguyên, ngắt át xong khói nhỏ tự tắt.
3. Nhìn nhà mình ở mức nào rồi gọi đúng người.
   • Mức 1, khét thoảng qua: mùi nhựa nhẹ, không khói. Ngắt át, mở cửa cho thoáng, gọi thợ trong ngày.
   • Mức 2, nổ lẹt đẹt hoặc có tia lửa: ổ cắm, công tắc kêu tách tách, khét rõ. Ngắt át ngay, không bật lại, gọi thợ trong buổi.
   • Mức 3, có khói đen hoặc có lửa: gọi 114 trước, đưa người già trẻ nhỏ ra ngoài, ngắt át nếu tủ điện ở chỗ an toàn. Thợ đến sau, khi đã hết nguy hiểm.

Đọc thêm: mùi khét trong nhà là do gì.

Ba kiểu chập hay gặp và cách phân biệt

Ba kiểu dưới đây khác hẳn về mức nguy hiểm lẫn cách xử. Chỉ cần nhìn hai thứ: aptomat có nhảy không, có tiếng nổ hay mùi khét không.

← gạt ngang để xem hết bảng →

Kiểu 1 và kiểu 3 hay bị chủ quan vì nhà vẫn có điện — cũng là hai kiểu chúng tôi bị gọi đi sửa điện chập gấp nhiều nhất.

Nguyên nhân thường gặp

Chập cháy trong nhà dân loanh quanh mấy nguyên nhân sau.

← gạt ngang để xem hết bảng →

Chỗ thợ hay gặp cháy là ổ chia gầm tủ bếp: một ổ gánh cả nồi lẩu lẫn ấm siêu tốc, khuất nên lúc ngửi thấy mùi là nhựa đã chảy từ lâu. Nhảy át mà chưa khét thì xem aptomat nhảy liên tục; mất hẳn một phòng, một tầng xem mất điện một phần trong nhà.

Sửa điện chập: thợ 5P làm gì khi đến nhà

Bước 1. Đến trong 15–30 phút. Mang sẵn bút thử điện, đồng hồ vạn năng, ampe kìm, ổ cắm, cút nối, dây dự phòng.

Bước 2. Kiểm tra rồi báo giá, gia đình đồng ý mới làm. Thứ tự loại trừ: gạt hết át nhánh xuống, bật át tổng, rồi bật từng át nhánh để tìm nhánh có bệnh. Đi dọc nhánh đó, sờ từng mặt ổ, mặt công tắc; chỗ ấm bất thường hay ố vàng là mở ra xem, dây nghi chập thì đo. Tìm ra rồi chỉ tận mắt, nói rõ thay gì, bao nhiêu tiền — không đồng ý thì dừng, không mất gì.

Bước 3. Sửa xong chạy thử, bảo hành. Ổ cháy thì thay mới. Đầu dây cháy thì cắt bỏ, nối lại bằng domino, bọc ống co nhiệt; ổ quá tải thì kéo đường riêng cho bếp. Bật lại từng thiết bị, sờ mặt ổ sau mười lăm phút thấy nguội, êm mới thu tiền, kèm bảo hành sau sửa chữa: hỏng lại đúng chỗ đã làm, gọi là chúng tôi qua, không tính công.

Hai phần chúng tôi không nhận: từ công tơ trở ra ngoài là của điện lực, thợ tư nhân không được đụng (cả xóm cùng mất điện thì gọi tổng đài EVN Hà Nội 19001288); trong chung cư, trục kỹ thuật và tủ điện tầng thuộc ban quản lý — từ tủ điện căn hộ trở vào mới là phần của chủ nhà. Không rõ ranh giới thì cứ gọi — thợ kiểm rồi nói thẳng phần nào của ai.

Giá tham khảo

Giá tùy đoạn dây dài ngắn, loại ổ, có đục tường không — chốt tại nhà, trước khi làm. Xem bảng giá sửa điện nước.

Khu vực có mặt nhanh

Nhận việc khắp Hà Nội, có mặt sau 15–30 phút; riêng khu Cầu Giấy có thợ trực thường xuyên nhất. Trực cả tối muộn và ngày lễ. Việc nhỏ như thay một cái ổ cũng nhận — xem sửa thay ổ cắm, công tắc, đèn hoặc thợ sửa điện tại nhà.

Câu hỏi hay gặp

Chỗ chập tự bịt băng dính được không?

Không. Chỗ cháy nhìn thấy chỉ là đầu ra của bệnh — gốc có khi ở ổ khác trên cùng đường dây. Bịt băng dính rồi bật át lên, nó âm ỉ trong tường, lần sau phát ra là lúc cả nhà đang ngủ.

Sửa chập điện có phải đục tường không?

Phần lớn là không — chập hay ở ổ cắm, công tắc, hộp nối, tháo mặt ra là tới. Chỉ khi dây âm tường bị chuột cắn hay ngấm nước mới phải mở vệt nhỏ, thợ báo trước chỗ đục.

Ngắt át tổng rồi mà vẫn ngửi thấy khét?

Mùi nhựa cháy bám lại vài tiếng là bình thường, mở cửa cho thoáng. Mùi đậm dần lên hoặc có khói thì không phải mùi cũ — gọi 114, đưa người ra ngoài trước, đừng chờ thợ.

Chập điện phải làm sao nếu đang đêm?

Ngắt át tổng, mở cửa thoáng, gọi 5P: thợ trực khu Cầu Giấy nhận cả đêm, phụ phí ghi rõ ở bảng giá.